اختلاف خانوادگی» یا قتل یک زن به دست همسرش؟ نقد روایت رسانهای زنکشی در آققلا
رضوان مقدم : بر اساس گزارش خبرگزاری صداوسیما، خرداد ۱۴۰۵ یک زن ۳۸ ساله در آققلا به دست همسر ۴۱ ساله خود به قتل رسید. پلیس پس از تحقیقات، همسر مقتول را بازداشت کرد و او در بازجوییها انگیزه خود را «اختلافات خانوادگی» عنوان کرده است.
اما آنچه در این خبر بیش از خود جنایت جلب توجه میکند، شیوه روایت آن است.
نخستین مسئله، حذف هویت قربانی است. مخاطب نمیداند این زن چه کسی بوده، چه زندگیای داشته، آیا مادر بوده است یا نه، چه آرزوها و برنامههایی برای آینده داشته است. او تنها به «یک زن ۳۸ ساله» تقلیل یافته است. دومین مسئله، استفاده مکرر از عبارت «اختلافات خانوادگی» است. این عبارت در بسیاری از اخبار مربوط به قتل زنان تکرار میشود؛ چنانکه گویی میتواند توضیحی کافی برای پایان یافتن زندگی یک انسان باشد. اما «اختلاف خانوادگی» کسی را نمیکشد. این یک مرد است که تصمیم میگیرد همسر خود را به قتل برساند.
وقتی رسانهها مینویسند «انگیزه قتل اختلافات خانوادگی بوده است»، ناخواسته خشونت را به یک مسئله مشترک میان دو طرف تقلیل میدهند و نقش و مسئولیت عامل قتل را کمرنگ میکنند. اختلاف، پدیدهای رایج در روابط انسانی است؛ اما قتل یک انتخاب است، نه نتیجه اجتنابناپذیر اختلاف.
تیتر خبر میتوانست چنین باشد:«مردی ۴۱ ساله در آققلا همسر خود را به قتل رساند؛ قاتل علت جنایت را اختلافات خانوادگی اعلام کرد.»
در چنین روایتی، مسئولیت فردی مرتکب پنهان نمیشود و خشونت در مرکز خبر قرار میگیرد.
نکته دیگر این است که گزارش هیچ اطلاعاتی درباره پیشینه خشونت در این خانواده ارائه نمیدهد. در بسیاری از موارد، قتل زنان آخرین حلقه زنجیرهای از خشونتهای مکرر، تهدید، کنترلگری، تحقیر و آزارهای طولانیمدت است. اما رسانهها معمولاً تنها به لحظه قتل میپردازند و زمینههای اجتماعی و ساختاری وقوع آن را نادیده میگیرند.واژهها اهمیت دارند. هنگامی که رسانهها از عباراتی مانند «اختلاف خانوادگی»، «مشاجره» یا «درگیری خانوادگی» استفاده میکنند، خشونت مردان علیه زنان را از یک مسئله اجتماعی و حقوق بشری به یک موضوع خصوصی و خانوادگی تبدیل میکنند؛ موضوعی که گویا به دیگران ارتباطی ندارد.
اما خشونت علیه زنان یک مسئله خصوصی نیست. هر زنی که به دست همسر، شریک عاطفی یا یکی از اعضای خانواده کشته میشود، یادآور این واقعیت است که امنیت زنان هنوز در بسیاری از خانهها تضمینشده نیست.شاید مهمترین پرسش این باشد که چرا در اغلب این اخبار، قربانی بینام میماند، اما اصطلاح «اختلاف خانوادگی» با جزئیات تکرار میشود؟ چرا زندگی زن دیده نمیشود، اما توجیه قاتل بازتاب پیدا میکند؟
تا زمانی که رسانهها قتل زنان را در قالب «اختلافات خانوادگی» روایت کنند، بخشی از واقعیت پنهان خواهد ماند: زنی جان خود را از دست داده است، زیرا مردی تصمیم گرفته است حق حیات او را سلب کند.
# لاهیجان
#دکمپین_توقف_قتلهای_ناموسی
# امنیت_برای_زنان
# زنان_حق_زندگی_دارند
# نه_به_خشونت_علیه_زنان
# نه_به_فرهنگ_زنستیز
اخبار کمپین توقف قتلهای ناموسی را در گروه تلگرام کمپین دنبال کنید
با اهدای کمک های مالی خود از طریق پی پال کمپین توقف قتلهای “ناموسی” را حمایت کنیم
https://paypal.me/stophonorkillings?country.x=US&locale.x=en_US
#ViolenceAgainstWomen
#StopFemicide
#WomenRights
#EndViolenceAgainstWomen
#ChildMarriage
#StopHonorKillingsCampaign
